Łysa Góra, znana także jako Święty Krzyż lub Łysiec, to szczyt w Paśmie Łysogór, we wschodniej części Gór Świętokrzyskich. Po Łysicy jest drugim co do wysokości wzniesieniem tego pasma - niższym od niej o 20 metrów, osiąga bowiem 594 m n.p.m. Na szczycie znajduje się najstarsze w Polsce sanktuarium oraz wieża Radiowo-Telewizyjnego Centrum Nadawczego. Na zboczach góry zobaczyć można charakterystyczne dla regionu gołoborza, czyli rumowiska skalne powstałe w wyniku wietrzenia piaskowca.

Wejście na Łysą Górę najczęściej rozpoczyna się w Nowej Słupi, gdzie zaczyna się niebieski szlak prowadzący pod klasztor. Można tu dotrzeć również czerwonym szlakiem od zachodu, z Huty Szklanej, lub od południa z Trzcianki. Samochód zostawiamy na parkingu przed wejściem do Świętokrzyskiego Parku Narodowego. Parkingi znajdują się po obu stronach drogi - prawy, przy głównej szosie, jest płatny, natomiast lewy, ukryty w lesie, bezpłatny. Po zakupieniu biletu wstępu wchodzimy na szlak. Już po kilkunastu minutach marszu mijamy miejsce, gdzie jeszcze niedawno stał słynny Buk Jagiełły - jedno z najstarszych drzew parku. Według legendy król Władysław Jagiełło odpoczywał pod nim w drodze na Święty Krzyż. Niestety drzewo nie przetrwało próby czasu i dziś można je oglądać powalone. Towarzyszą nam drewniane stacje Drogi Krzyżowej, a po około 40 minutach marszu naszym oczom ukazuje się sylwetka klasztoru i masztu nadawczego.

Początki dziejów Sanktuarium Drzewa Krzyża Świętego sięgają XI lub XII wieku. Według tradycji relikwie drzewa, na którym umarł Chrystus, zostały tu sprowadzone przez królewskich fundatorów. Miejsce to przez wieki było celem licznych pielgrzymek władców i wiernych z całego kraju. Pierwszymi gospodarzami byli benedyktyni, a obecnie klasztor prowadzą Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej. Wnętrze świątyni kryje m.in. kaplicę Oleśnickich z relikwiami oraz kryptę z grobem księcia Jeremiego Wiśniowieckiego. Po zwiedzeniu klasztoru warto podejść na zachód do punktu widokowego nad gołoborzem, mijając po drodze 157-metrową wieżę Radiowo-Telewizyjnego Centrum Nadawczego „Święty Krzyż”. Można także wejść na platformę widokową klasztornej wieży, z której roztacza się jeszcze bardziej imponująca panorama.

Zejście do Nowej Słupi tą samą trasą zajmuje około pół godziny.